(QNg)- Từ trung tâm đô thị Vạn Tường, nhìn chếch lên hướng tây là NMLD Dung Quất với đường ống dẫn, những cột tháp chưng cất dầu vươn lên bầu trời trong xanh. Còn ngoái nhìn về phía đông là Nhà văn hóa thể thao Dung Quất, Trường dạy nghề và ngút tầm nhìn là biển xanh ngàn năm sóng vỗ.
|
Đồng chí Phạm Như Sô - Phó Chủ tịch UBND tỉnh, kiêm Trưởng Ban quản lý KKT Dung Quất. |
Giáp Tết Nguyên đán Nhâm Thìn, đô thị Vạn Tường ngời lên trong nắng ấm. Đứng ở khu vực trung tâm đô thị nhìn về phía bắc - vũng Nho Na thật yên bình với những con sóng lăn tăn xô vào gành đá...
Hồi ức Vạn Tường
Bạn tôi công tác ở một cơ quan nằm ở khu vực trung tâm đô thị Vạn Tường. Anh từng nói với nhiều người rằng, mình đang làm việc ở đô thị bên biển xanh. Đến đây đều phải qua những con đường đồi núi chập chùng. Hai bên đường là nhà làm việc của Ban quản lý KKT Dung Quất, Đài truyền thanh phát lại truyền hình. Khu biệt thự của C.ty Cổ phần Thiên Tân nổi bật sau những vòm cây xanh...
Tất cả được quy hoạch, xây dựng theo tầng bậc. Với anh thú vị nhất ở đô thị Vạn Tường là vào mùa hạ. Khi ấy đô thị mở toang lồng ngực đón những làn gió mát rượi thổi lên từ biển. Chiều xuống, mọi người có thể tắm mình trong dòng nước biển xanh, tha hồ thưởng thức món nhông nướng hay những món ăn chế biến bằng hải sản tươi sống và nhâm nhi loại rượu gạo được chưng cất từ đồng đất phù sa của xã Bình Dương thì còn gì bằng. Song, tôi lại mê đô thị Vạn Tường trong tiết đông tàn. Lúc này, trời se lạnh, thong thả lái xe vòng qua những con đường quanh co, chập chùng, giữa những vòm cây tươi tốt, xa xa là những tòa biệt thự sẽ có một cảm giác như lạc giữa xứ sở Đà Lạt mộng mơ. Tuy vậy, điều độc đáo hơn mà Đà Lạt không bao giờ có là đô thị Vạn Tường nằm bên biển xanh. Từ khu vực trung tâm dõi mắt về hướng đông có thể thấy thấp thoáng những con tàu, những chiếc thuyền thúng vùng biển ngang An Cường, Phước Thiện...
![]() |
| Khu biệt thự Thiên Tân tại đô thị Vạn Tường. Ảnh: MT |
Đô thị Vạn Tường không chỉ hấp dẫn nhiều người bằng địa hình mà thú vị hơn là được hình thành không phải khởi nguồn từ những yếu tố về xã hội mà bắt đầu từ khi nhà nước chủ trương đẩy mạnh công nghiệp hóa, xây dựng KKT Dung Quất làm đòn bẩy phát triển kinh tế khu vực miền Trung.
Lùi lại 540 năm trước trong cuộc chinh Nam, vua Lê Thánh Tông đến động Hàng Đô (nay nằm trước UBND xã Bình Hải) và nói: "Thiên giáng Vạn Tường, chúc chư đô toàn thắng. Tướng sĩ hô vang "Vạn Tường". Lời Vua và tướng sĩ thành tên đất tên làng bây giờ. Không chỉ có vậy, đất Vạn Tường còn vang danh trong trận đầu diệt Mỹ với quy mô lớn ở miền Nam Việt Nam diễn ra ngày 18/8/1965.
Anh hùng lực lượng vũ trang Phạm Dậu cả cuộc đời gắn bó với vùng đất khu Đông kể: "Khu vực trung tâm của đô thị Vạn Tường được chọn đặt Trạm phẫu thuật tiền phương. Nhiều chiến sĩ quả cảm của Quân khu V, Tỉnh đội Quảng Ngãi và huyện Bình Sơn được đất mẹ chở che trong trận đối đầu lịch sử đó". Còn nguyên Bí thư Tỉnh ủy Nghĩa Bình Lê Tấn Tỏa nhớ khá rõ, dưới lớp đá ong khô của đô thị bây giờ, từ thời Pháp qua thời đánh Mỹ, dân khu Đông đã đào những địa đạo luồn sâu trong lòng đất, đủ sức chở che cho những binh đoàn.
Chiến tranh kết thúc, cả nguyên Bí thư Lê Tấn Tỏa, anh hùng LLVT Phạm Dậu và những người dân nơi đây đều không nghĩ quê mình rồi sẽ hình thành đô thị mới. Ông Dậu kể: "Tháng 2/2009, tỉnh công bố quy hoạch chi tiết xây dựng khu đô thị mới Vạn Tường, bao gồm các xã Bình Hải, Bình Hòa, Bình Phú, Bình Phước và Bình Trị, mình phấn khởi quá. Bởi vùng chiến trường xưa hóa đô thị mới thì còn gì bằng".
Đất trở mình
Giám đốc Ban quản lý phát triển đô thị Vạn Tường, ông Phạm Tân, nhẩm tính: "Đã có hàng ngàn tỷ đồng đầu tư đặt nền móng cho đô thị rồi đấy!". Ông Tân kể, đó là 20 km giao thông, hệ thống thoát nước, 2 trạm xử lý nước thải công suất 900m3/trạm/ngày đêm... Hạ tầng xã hội có Bệnh viện Dung Quất quy mô 100 giường bệnh, Trường cao đẳng nghề Dung Quất quy mô 1000 học sinh, Trạm thu phát truyền hình Dung Quất, cùng một số khu tái định cư...
Một điều thú vị là, đường hình thành, công sở mọc lên, người dân Bình Hải, Bình Hòa theo đó cũng xây dựng nhà cửa khang trang, mở hàng quán kinh doanh. Chị Nguyễn Thị Lệ nhà ở gần UBND xã Bình Hải cho hay: "Hồi trước, quanh năm đất đồng khô, chỉ chờ mùa mưa xuống mới trồng mì, trồng củ nén hoặc trồng hành bên mé biển. Nhưng khi Trường dạy nghề hình thành, rồi chợ Vạn Tường được xây dựng, gia đình mở hàng quán bán tạp hóa, lãi mỗi ngày năm, bảy chục ngàn đồng nên cũng sống được". Còn chị Nguyễn Thị Phương, chủ quán cà phê Nhã Thy bộc bạch: "Đất lành thì chim đậu mà. Nhà mình ở xã Tịnh Đông, có chồng ở Trà Bồng, được người quen giới thiệu nên đến đây sang lại quán".
Chủ tịch UBND xã Bình Hải Nguyễn Hữu Công cho hay: Từ khi có KKT Dung Quất và đô thị Vạn Tường, hàng trăm lao động địa phương có công ăn việc làm và cũng giúp địa phương xác định hướng đi trong phát triển kinh tế là cùng với phát triển nông nghiệp, thủy sản phải chú trọng phát triển dịch vụ, xây dựng các vùng chuyên canh cây rau màu để đáp ứng cho KKT Dung Quất và đô thị Vạn Tường. Nhờ đó, nếp nghĩ và việc làm của người dân cũng được thay đổi. Một điều mà chúng ta không quên được là, xây dựng đô thị Vạn Tường mới phải chú trọng bảo tồn những di tích lịch sử văn hóa trên địa bàn để mai này khi đô thị có diện mạo bề thế, những cư dân của đô thị Vạn Tường có thể lắng lòng mình trong quá khứ của tháng năm xưa và tự hào hơn khi mình là công dân của đô thị được hình thành trong thời đại công nghiệp, văn minh.
Cẩm Thư

